บนขาของยานลงจอดที่ยังคงอยู่บนดวงจันทร์จนถึงวันนี้ มีแผ่นโลหะเล็กๆ ติดอยู่ ข้อความบนนั้นสั้น ไม่กี่บรรทัด บอกว่ามนุษย์จากโลกมาเหยียบที่นี่เป็นครั้งแรกเมื่อเดือนกรกฎาคม 1969 สิ่งที่คนไม่ค่อยสังเกตคือ ตัวอักษรที่ใช้เขียนข้อความนั้น มีชื่อว่า Futura
Futura ไม่ได้เกิดบนยานอวกาศ มันเกิดที่เยอรมนีเมื่อปี 1927 จากมือของ Paul Renner นักออกแบบที่เชื่อว่าตัวอักษรควรสร้างจากรูปทรงพื้นฐาน วงกลม สามเหลี่ยม สี่เหลี่ยม เขาไม่ได้อยากให้มันดูเหมือนลายมือคน แต่อยากให้มันดูเหมือนเครื่องมือ สะอาด ตรงไปตรงมา และเป็นของยุคใหม่
ตัว O ของ Futura เกือบเป็นวงกลมสมบูรณ์ ตัว A มียอดแหลมเหมือนสามเหลี่ยม เส้นทุกเส้นหนาเกือบเท่ากันหมด ไม่มีหัวมีหางแบบตัวอักษรคลาสสิก ความเรียบนี้ทำให้มันอ่านง่ายในทุกขนาด และดูไม่ล้าสมัยแม้เวลาจะผ่านไปเกือบร้อยปี
เรื่องราวของ Renner ไม่ได้ราบรื่น เขาต่อต้านนาซีอย่างเปิดเผยในช่วงต้นทศวรรษ 1930 และถูกปลดจากตำแหน่งครูสอนออกแบบ ระบอบนาซีในตอนแรกมองว่าตัวอักษรเรขาคณิตแบบนี้ไม่ใช่ของเยอรมันแท้ พวกเขาชอบตัวอักษรแบบโบราณมากกว่า แต่สุดท้าย Futura ก็อยู่รอดและเดินทางข้ามมหาสมุทรไปไกลกว่าที่ใครคิด
ในอเมริกา Futura กลายเป็นตัวอักษรของความทันสมัย กองทัพใช้มันบนแผนที่และป้ายอุปกรณ์ โฆษณารถ Volkswagen ในยุค 1960 ที่ขึ้นชื่อเรื่องความเรียบง่าย ก็เลือกใช้ Futura วางคู่กับพื้นที่ว่างจำนวนมาก ตัวอักษรที่ไม่พยายามตะโกน กลับทำให้ข้อความดูหนักแน่นขึ้น
พอถึงยุคอวกาศ NASA รับ Futura มาเป็นตัวอักษรหลักในทศวรรษ 1960 มันจึงไม่ใช่เรื่องบังเอิญที่แผ่นป้ายบนดวงจันทร์ใช้ฟอนต์นี้ ตัวอักษรที่ถูกออกแบบให้เป็นของอนาคต ได้ไปยืนอยู่บนพื้นผิวที่เป็นสัญลักษณ์ของอนาคตจริงๆ
สิ่งที่ทำให้ Futura อยู่ได้นาน อาจเป็นเพราะมันไม่ผูกกับยุคใดยุคหนึ่ง รูปทรงเรขาคณิตพื้นฐานไม่มีวันเก่า เพราะมันเป็นรูปทรงที่มนุษย์รู้จักมาตั้งแต่ก่อนมีตัวอักษรด้วยซ้ำ วงกลมยังเป็นวงกลม สี่เหลี่ยมยังเป็นสี่เหลี่ยม ไม่ว่าจะปีไหน
วันนี้เรายังเห็น Futura และตัวอักษรที่ได้แรงบันดาลใจจากมันอยู่ทั่วไป บนโลโก้ บนปกหนังสือ บนป้ายร้าน เส้นทางของตัวอักษรหนึ่งตัวจึงยาวและคดเคี้ยวกว่าที่คิด คล้ายกับที่เทรนด์ตัวอักษรร่วมสมัยก็ยังหมุนกลับไปหารากแบบเรขาคณิตอยู่เรื่อยๆ
รอยเท้าบนดวงจันทร์จะอยู่ที่นั่นไปอีกนาน เพราะไม่มีลมมาลบ เช่นเดียวกับแผ่นป้ายและตัวอักษรบนมัน บางที Futura อาจไม่ได้เป็นแค่ฟอนต์ที่สวยหรือใช้ง่าย แต่เป็นบันทึกเงียบๆ ว่าคนยุคหนึ่งจินตนาการถึงอนาคตด้วยรูปทรงแบบไหน
Photo credit: NASA (public domain); Erik Odiin, Martin Katler / Unsplash
ของในร้านที่เข้ากับเรื่องนี้
FINAL V1 SD Holder Keychain ของชิ้นเล็กที่ลดรูปเหลือแค่ฟอร์มเรขาคณิตเรียบๆ ไม่ต่างจากวิธีที่ Futura ลดตัวอักษรเหลือแค่วงกลมและเส้นตรง งานดีไซน์ที่พูดน้อยแต่ชัด
แรงบันดาลใจจากศิลปะและดีไซน์เพิ่มเติมได้ที่ Portjolio ที่ซึ่งเรื่องราวสร้างสรรค์ยังคงต่อเนื่องไม่สิ้นสุด
